บทที่ 01
ดูแลฟันและช่องปาก
แปรงฟันอย่างถูกวิธี อ่านสุขภาพเหงือกและฟัน เลือกของเคี้ยวลดคราบ และจับสัญญาณโรคในช่องปาก
ดูแลฟันและช่องปาก
สุขภาพปากที่ดีคือสุขภาพร่างกายที่ดี — เรื่องเล็กที่ถูกมองข้าม
คราบหินปูนและเหงือกอักเสบไม่ได้แค่ทำให้ปากเหม็น แต่เชื้อโรคจากปากเข้าสู่กระแสเลือดและทำร้ายหัวใจ ตับ ไต ผู้ดูแลที่แปรงฟันให้น้องเป็นประจำและสังเกตช่องปากได้ ช่วยยืดสุขภาพน้องได้หลายปี
+แผนที่ความต้องการหลักในแต่ละวัย
กินบ่อย เล่นสั้น นอนมาก
คุมอาหาร เดินทุกวัน
เดินเบา ตรวจสุขภาพถี่ขึ้น
เริ่มดูแลจากอะไร?
ทำให้คุ้นเคย
ให้น้องคุ้นกับการถูกแตะปากและริมฝีปาก ด้วยขนมและคำชม ก่อนเริ่มแปรงจริง
แปรงอย่างนุ่มนวล
ใช้แปรงและยาสีฟันสำหรับหมา แปรงเบาๆ เน้นแนวเหงือก ทำสั้นๆ แล้วเพิ่มเวลา
เสริมด้วยของเคี้ยว
ให้ของเคี้ยวที่ช่วยลดคราบ และตรวจช่องปากเป็นประจำ
บทที่ 08 · ภาพรวม
ทำไมสุขภาพปากถึงสำคัญกับทั้งตัว
เชื้อจากเหงือกอักเสบเข้าสู่กระแสเลือดและทำร้ายอวัยวะภายในได้
หินปูนสะสมทำให้เหงือกอักเสบ เลือดออก และฟันโยก ที่ร้ายกว่านั้นคือเชื้อโรคจากปากเข้าสู่กระแสเลือดและไปทำร้ายหัวใจ ตับ ไต การดูแลปากจึงไม่ใช่แค่เรื่องลมหายใจหอม
หินปูนเริ่มจากคราบ
คราบอาหารที่ไม่ได้แปรงออกจะแข็งตัวเป็นหินปูนภายในไม่กี่วัน และต้องให้หมอขูดออกเท่านั้น
เหงือกอักเสบ
เหงือกแดง บวม เลือดออกง่าย คือจุดเริ่มของโรคเหงือก ถ้าปล่อยไว้ฟันจะโยกและหลุด
กระทบทั้งตัว
เชื้อจากปากเข้ากระแสเลือด เพิ่มความเสี่ยงโรคหัวใจและไต โดยเฉพาะในน้องวัยอาวุโส
อ่านสุขภาพช่องปาก
ปกติ
ต้องจับตา
ต้องแจ้ง
ปกติ
ต้องจับตา
ต้องแจ้ง
ปกติ
ต้องจับตา
ต้องแจ้ง
ปกติ
ต้องจับตา
ต้องแจ้งทีละขั้น
แปรงฟันให้น้องแบบไม่ต่อต้าน
ความสำเร็จอยู่ที่การค่อยเป็นค่อยไป ไม่ใช่ฝืนแปรงตั้งแต่ครั้งแรก
น้องที่ไม่เคยแปรงฟันจะต่อต้านเป็นธรรมดา เคล็ดลับคือเริ่มจากให้น้องคุ้นกับการถูกแตะปากก่อน แล้วค่อยให้ชิมยาสีฟัน จากนั้นจึงแปรงทีละนิด เพิ่มเวลาเมื่อน้องยอมรับ
เริ่มจากคุ้นเคย
วันแรกๆ แค่ยกริมฝีปากดูฟันแล้วให้ขนม ทำให้น้องรู้ว่าการถูกแตะปากเป็นเรื่องบวก
เริ่มแปรงจริง
ใช้ยาสีฟันหมาป้ายให้ชิมก่อน แล้วแปรงทีละซี่ในแนวเหงือก ทำสั้นๆ ไม่ฝืน
เพิ่มทีละนิด
ค่อยๆ เพิ่มจำนวนซี่และเวลา จนแปรงได้ทั่วปาก จบทุกครั้งด้วยคำชมและขนม
เสริมการแปรง
ของเคี้ยวและตัวช่วยลดคราบ
ของเคี้ยวที่ดีช่วยลดคราบได้ แต่ไม่แทนการแปรง และบางอย่างอันตราย
ของเคี้ยวเฉพาะทางช่วยขัดคราบขณะน้องเคี้ยว แต่เป็นแค่ตัวเสริม ไม่แทนการแปรงฟัน ที่สำคัญต้องเลือกขนาดให้เหมาะกับน้อง และเลี่ยงของแข็งเกินไปที่ทำให้ฟันแตก
เลือกให้เหมาะ
ของเคี้ยวลดคราบควรมีขนาดพอดีตัวน้อง ไม่เล็กจนกลืนทั้งชิ้นและไม่แข็งจนทำฟันแตก
ดูระหว่างเคี้ยว
อยู่ดูน้องขณะเคี้ยวเสมอ เก็บชิ้นที่เล็กลงจนเสี่ยงสำลัก และนับแคลอรี่รวมในมื้อ
ไม่แทนการแปรง
ของเคี้ยวช่วยได้บางส่วน แต่การแปรงฟันยังเป็นวิธีที่ดีที่สุดในการกำจัดคราบ
สัญญาณปัญหาช่องปากที่ต้องรายงาน
ปัญหาในปากทำให้น้องเจ็บและกินลำบาก สังเกตสัญญาณเหล่านี้แล้วแจ้งเจ้าของ
ที่ปากและฟัน
- กลิ่นปากเหม็นรุนแรง
- หินปูนหนาสีน้ำตาล
- ฟันโยกหรือหัก
- เหงือกบวมแดง
- เลือดออกที่เหงือก
ที่พฤติกรรม
- เคี้ยวข้างเดียว
- ทำอาหารหล่นบ่อย
- ไม่ยอมกินของแข็ง
- เอาอุ้งเท้าเขี่ยปาก
- ร้องเจ็บเวลากิน
ฉุกเฉิน
- ปากบวมผิดรูป
- น้ำลายไหลปนเลือด
- ไม่ยอมกินเลยหลายมื้อ
- มีก้อนในช่องปาก
- กลืนของแข็งติดคอ
เคล็ดลับจากลมูน
ถ้าน้องเอาเท้าเขี่ยปากหรือเคี้ยวข้างเดียวบ่อยๆ มักมีปัญหาฟันที่ทำให้เจ็บ ให้ถ่ายรูปช่องปากแล้วแจ้งเจ้าของ เพื่อพาน้องไปตรวจฟัน
ปากที่สะอาด = น้องกินสบาย ไม่เจ็บ และสุขภาพดีทั้งตัว
- แปรงฟันสม่ำเสมอด้วยยาสีฟันสำหรับหมา
- ตรวจเหงือก ฟัน และลมหายใจทุกสัปดาห์
- ใช้ของเคี้ยวเสริม เลือกขนาดให้เหมาะ
- รายงานกลิ่นปาก ฟันโยก และการกินที่เปลี่ยนไป
ลมูน คู่มือผู้ดูแลสัตว์เลี้ยง
บทต่อไปจะพูดถึงการออกกำลังกายและการกระตุ้นสมอง ซึ่งเป็นกุญแจของน้องที่อารมณ์ดีและไม่มีพฤติกรรมเสีย
อ่านต่อในเว็บไซต์ลมูน